SZKOLENIE WSTĘPNE BHP, JAK WYGLĄDA, ILE JEST WAŻNE I KTO JE MOŻE POPROWADZIĆ

Obowiązkiem każdego pracodawcy jest zapewnienie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Rozwinięciem i uszczegółowieniem tej regulacji jest wydane w oparciu o art. 2375 Kodeksu Pracy – Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. nr 180, poz. 1860 z późn. zm.). W celu wypełnienia obowiązków zawartych ww. Rozporządzeniu, pracodawca przeprowadza wstępne szkolenie bhp przed dopuszczeniem pracownika do wykonywania pracy.

Szkolenie wstępne przeprowadzane jest w formie instruktażu, według programów opracowanych dla poszczególnych grup stanowisk. Szkolenie wstępne dzieli się na:

– część ogólną, zwaną instruktażem ogólnym,

– część przeprowadzaną na stanowisku pracy, zwaną instruktażem stanowiskowym.

Instruktaż ogólny ma na celu zapoznanie uczestników z podstawowymi przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy zawartymi w Kodeksie Pracy, regulaminach pracy lub układach zbiorowych, z przepisami bhp obowiązującymi w danym zakładzie pracy oraz z zasadami udzielania I pomocy w razie wypadku.

Instruktaż stanowiskowy ma na celu zapoznanie uczestników szkolenia z czynnikami środowiska pracy występującymi na ich stanowiskach pracy oraz ryzykiem zawodowym związanym z wykonywaną pracą, a także sposobami ochrony przed zagrożeniami na danym stanowisku pracy i metodami bezpiecznego wykonywania pracy.

Instruktaż ogólny przeprowadza się przed dopuszczeniem do wykonywania pracy:

– nowozatrudnionych pracowników,

– studentów odbywających praktykę studencką,

– uczniów szkół zawodowych zatrudnionych w celu praktycznej nauki zawodu.

Instruktaż stanowiskowy przeprowadza się przed dopuszczeniem do wykonywania pracy na określonym stanowisku dla:

– pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych oraz innych na których występują narażenia na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia, uciążliwych lub niebezpiecznych,

– pracowników przenoszonych na stanowiska o których wspomniano powyżej,

– uczniów odbywających praktyczną naukę zawodu,

– studentów odbywających praktykę studencką.

Pracownik, który wykonuje pracę na kilku stanowiskach, powinien odbyć instruktaż stanowiskowy na każdym z tych stanowisk. Warto również podkreslić, że nie dopuszczalne jest przy szkoleniu wstęnym korzytsanie ze szkoleń internetowych itp. Jedyna dopuszczalna forma szkolenia wstępnego to bezpośrednia a więc twarzą w twarz. Jeżeli ktoś skusi się na tego typu „wynalazek” to w razie kontroli lub poważnego wypadku może się okazać, że tak na prawdę, w oczach kontrolujących,  szkolenia nie było.

KTO MOŻE POPROWADZIĆ SZKOLENIE WSTĘPNE BHP

Instruktaż ogólny przeprowadza pracownik służby bhp lub osoba wykonująca u pracodawcy zadania tej służby albo pracownik wyznaczony przez pracodawcę posiadający wiedzę umiejętności do właściwej realizacji instruktażu.

Instruktaż stanowiskowy przeprowadza osoba kierująca pracownikami lub pracodawca jeżeli posiadają odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz zostały przeszkolone w zakresie metod prowadzenia instruktażu stanowiskowego. Wiedzę na temat metod prowadzenia instruktażu stanowiskowego nabywa się w trakcie specjalistycznego szkolenia lub ewentualnie w trakcie szkolenia okresowego BHP dla osób kierujących pracownikami .

Odbycie szkolenia wstępnego bhp należy udokumentować poprzez sporządzenie karty szkolenia wstępnego. Kartę tę należy przechowywać w aktach osobowych pracownika w części B.

PROGRAM SZKOLENIA WSTĘPNEGO BHP

Pracodawca ma obowiązek opracować szczegółowe programy szkolenia wstępnego ogólnego i stanowiskowego. Powinien oprzeć się na programach ramowych które są załącznikiem do Rozporządzenia w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy dostosowując je do specyfiki konkretnego zakładu pracy.  

Ramowe programy szkoleń (instruktażu ogólnego i stanowiskowego) zawarte zostały  w Załączniku Nr 1  Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.

Standardowy czas trwania instruktażu wstępnego ogólnego to 3 godziny lekcyjne. Dla osób które po raz pierwszy podejmują prace związaną z kierowaniem innymi pracownikami czas ten należy wydłużyć o co najmniej dodatkowe 45 minut i w tym czasie zapoznać ich z obowiązkami i odpowiedzialnością z tym związaną.

Instruktaż stanowiskowy trwa co najmniej  8 godzin lekcyjnych, wyjątkiem od tej reguły są pracownicy administracyjno-biurowi dla których instruktaż stanowiskowy może być skrócony do 2 godzin lekcyjnych. Zaznaczyć należy, że Rozporządzenie podaje tylko minimalne czasy trwania szkoleń ale nie jest to z pewnością czas maksymalny. Jeżeli wykonywana przez pracownika praca wiąże się z wykonywaniem wielu skomplikowanych czynności, obsługą wielu niebezpiecznych maszyn to taki instruktaż może trwać cały  tydzień a nawet i dłużej.

W programach warto też opisać z czym dokładnie zapoznajemy pracownika w trakcie szkolenia, np.: wymienić konkretne procedury, instrukcje stanowiskowe BHP czy też wymienić konkretne narzędzia i maszyny na których pracownik odbył instruktaż.. Dzięki temu w przypadku kontroli lub wypadku jesteśmy w stanie udowodnić, że pracownik został należycie przygotowany do wykonywania swoich obowiązków.

WAŻNOŚĆ SZKOLENIA WSTĘPNEGO BHP

Co do zasady szkolenie wstępne nie traci swojej ważności natomiast w określonych sytuacjach należy powtórzyć instruktaż stanowiskowy, np. w sytuacji zmian technologii czy maszyn na stanowisku pracy czy zmiany stanowiska pracy przez pracownika.

W określonych okresach czasu należy wykonać kolejne szkolenie – szkolenie okresowe BHP. Najczęściej mamy sytuację gdy szkolenie okresowe należy wykonać w ciągu roku od szkolenia wstępnego, wyjątkiem są tu pracodawcy i osoby kierujące pracownikami które mają obowiązek przejścia szkolenia okresowego BHP w ciągu sześciu miesięcy od rozpoczęcia pracy.